Artikel Goudse Post benadrukt klassenstrijd Afscheiding

Goudse Post artikel

In de Goudse Post verscheen een leuk artikel over mijn roman De afscheiding. Het stuk benadrukt dat de afscheiding vooral een strijd was tussen een liberale elite en een gelovig volk. 

Overigens was deze klassenstrijd niet een vooropgezet doel van Hendrik de Cock, de predikant die zich uiteindelijk afscheidde van de Nederlands Hervormde Kerk. Voor hem was het conflict in eerste instantie gewoon een theologisch geschil. Dat veranderde nadat de kerkelijke en wereldse overheid hard tegen hem en zijn volgelingen optrad. Toen roerden zijn (veelal arme en gelovige) volgelingen zich. Zij wilden vrijheid van meningsuiting en vrijheid van geloof. En zo werd de kerkstrijd ook een maatschappelijke strijd. Met heel veel actuele trekjes.

Meer lezen

Dagblad Trouw loopt mee met rondleiding De Afscheiding

Foto bericht Trouw

Marcel de Jong houdt dit voorjaar maandelijks een literaire wandeling in Ulrum rond zijn roman De Afscheiding. De eerste editie wandelde Karin Sitalsing van Trouw mee. Haar verslag is inmiddels in Trouw verschenen (klik op de afbeelding voor een  vergroting).

Het artikel is ook te lezen via de link: Op zoek naar de scheurmaker.

Zelf een keer meewandelen? Dat kan nog op 20 april, 25 mei, 13 juli en 17 augustus. Aanmelden via info@groningerkerken.nl.

Zie ook een eerder fotoverslag van de wandeling (waarin je ook de verslaggeefster in actie ziet).

De Afscheiding is te koop in de boekhandel en via de website van Uitgeverij Passage.

Roman De Afscheiding

Literaire roman over kerkelijke klassenstrijd

Over de afscheiding in de Nederlandse Hervormde Kerk is veel geschreven. Wetenschappelijk. En altijd vanuit godsdienstig perspectief. Maar de kerkstrijd in 1834 reikte verder. Het was ook een botsing tussen de bestuurlijke en kerkelijke elite en de allerarmsten in de samenleving. Vanuit dat standpunt heeft Marcel de Jong – schrijver bij uitgeverij Passage – de eerste literaire roman over deze belangrijke episode in de Nederlandse geschiedenis geschreven: De Afscheiding.

Voorkant-AfscheidingHendrik de Cock kwam rond 1830 als predikant in het dorpje Ulrum terecht. Hij merkte al snel dat zijn preken niet aansloegen bij het gewone volk. Hij greep terug op orthodoxe geloofsregels. Daar had hij wel succes mee, althans bij de armere delen van het volk, niet bij de elite. Voor politici, bestuurders en kerkelijke leiders was De Cock een onrustzaaier.

Maar de aanhang van De Cock groeide snel. De allerarmsten in de samenleving voelden zich door hem begrepen. Eindelijk was er iemand die naar hen luisterde. De armen kwamen opeens openlijk op voor hun geloof. Tot frustratie van de elite. Die wilde rust en eenheid. Geen volk dat in opstand kwam. De Cock en zijn volgelingen werden daarom keihard aangepakt.

Het maakte De Cock alleen maar populairder. De strijd ontspoorde volledig. De Afscheiding is bijna te absurd om te geloven. Toch is het verhaal echt gebeurd. Het is een unieke geschiedenis over de emancipatie van de allerarmsten in Nederland. Bovendien zorgden de gebeurtenissen ervoor dat Thorbecke de gelijkheid van alle godsdiensten in de grondwet van 1848 opnam. Zo stonden De Cock en zijn volgelingen eigenlijk aan de wieg van het moderne Nederland.

De eerste recensies van de roman De Afscheiding zijn inmiddels verschenen. Ze zijn allemaal lovend en positief: ‘Een intrigerend boek over een fundamentalistische vrijheidsstrijd.’  (Dagblad van het Noorden). ‘Een uitstekend leesbare historische roman waardoor je ontdekt waarom Nederland zoals we dat kennen is zoals het is.’ (Blad). ‘Een literair monument.’ (De Marne-Nieuws).

Uitgeverij Passage
ISBN 97890 5452 361 1 /NUR 301
12,5 x 20 cm; 368 pagina’s; € 19,99
omslag: Nadeschda Boere

Enthousiasme tijdens rondleiding in Ulrum

Ulrum 1 - 7

Oktober vorig jaar verscheen de roman De Afscheiding van Marcel de Jong, een verrassend actuele weergave van de kerkstrijd in 1834. Naar aanleiding van dit boek organiseert schrijver Marcel de Jong in samenwerking met met de Stichting Oude Groningen Kerken en Uitgeverij Passage verschillende rondleidingen in het Noord-Groningse dorp Ulrum, waar de strijd vooral plaatsvond. De eerste rondleiding was een groot succes.

Foto rondleiding 1

Meer lezen

Rondleidingen en lezing in Ulrum

Ulrum 1 - 7

Met een roman terug in de tijd

In 2018 verscheen de roman De Afscheiding van Marcel de Jong. Het is een meeslepend verhaal over de kerkstrijd in 1834 die totaal uit de hand liep. Een bizarre geschiedenis over de strijd tussen een strenggelovig volk en een liberale elite. Een strijd tussen arm en rijk, tussen kerk en staat. Maar het verhaal gaat ook over nu. Het laat je nadenken over de vrijheid van meningsuiting, godsdienst en onderwijs.

Tijdens de rondleiding en lezing in Ulrum gaat u terug naar 1834. U voelt dan hoe dapper De Cock en zijn aanhangers waren. En hoe belangrijk voor de Nederlandse geschiedenis.

Meer lezen

Lezingen

Presentatie Delft

Een meeslepend verhaal 

De schrijver geeft regelmatig lezingen over de roman en de geschiedenis van de Afscheiding in 1834.

Presentatie Delft

Onderwerpen lezing

  • Het proces van het schrijven van een historische roman.
  • De sociale context van de afscheiding
  • De inhoud van de kerkstrijd
  • De strijd tussen een rijke en liberale elite en een arm en gelovig volk.
  • Een emancipatiebeweging van de allerarmsten.
  • Het belang voor de totstandkoming van de grondwet van 1848


Reacties bezoekers

  • “Prachtige vertelling.”
  • “Was bijzondere ervaring. Enthousiaste en kundige presentator van zijn boek.”
  • “Gisteren een gepassioneerde Marcel de Jong gehoord over zijn nieuwe boek De Afscheiding. De historische roman gaat over een bizar deel van de Nederlandse geschiedenis. Ik ben geraakt en ben al begonnen aan het boek! Een aanrader!”
  • “Boeiend!”
  • “Aanstekelijk, het enthousiasme van de schrijver.”
  • “Blij dat ik geweest ben.”
  • “Heb een veel beter begrip gekregen van de achtergronden van de kerkstrijd.”


Lezing aanvragen

Dat kan via Uitgeverij Passage, info@uitgeverijpassage.nl of 050 – 527 1332

Veel persaandacht voor De Afscheiding

De media besteden veel aandacht aan de roman De Afscheiding. Hieronder staan een aantal links naar artikelen over de achtergrond van het boek en de schrijver. Alle artikelen laten zien dat de kerkstrijd van dominee Hendrik De Cock in 1834 ook een klassenstrijd was, een emancipatiebeweging van de allerarmsten. Ook wordt duidelijk dat De Cock en zijn aanhangers aan de wieg van het moderne Nederland stonden. De liberaal Thorbecke raakte geïnspireerd door hun strijd voor een eigen geloof. Mede daardoor nam hij de vrijheid van meningsuiting, godsdienst en onderwijs onvoorwaardelijk op in de grondwet van 1848.

RTV NOORD

RTV Noord wijdde twee artikelen aan de roman. Deze omroep noemt De Cock zelfs ‘De held van de ‘gewone mensen’. Klik hier voor het artikel:

Groningen rouwt om Hendrik de Cock

‘Haatprediker’ Hendrik de Cock

Op 11 november werd het programma De Noordmannen aan de roman en afscheiding besteed. Een vol uur live radio.

Een kerkstrijd die vooral een sociale strijd was

En de omroep deed zelfs live verslag van de boekpresentatie (zie begin uitzending en daarna vanaf minuut 18)

Verslag boekpresentatie De Afscheiding

DAGBLAD VAN HET NOORDEN

Deze krant wijdde een paginavullend artikel aan de geschiedenis van de afscheidingsstrijd. Dit artikel is niet digitaal beschikbaar, maar wel als afbeelding.

dvhn-artikel

 

ALGEMEEN DAGBLAD

Deze krant benadrukt dat de kerkstrijd vooral een strijd tussen de liberale elite en het orthodoxe volk was.

Een strijd tussen elite en volk

NEDERLANDS DAGBLAD

Deze krant deed verslag van de boekpresentatie op 12 oktober in Ulrum.

Soldaten terug in Ulrum.

DELFTSE POST

Deze krant laat zien dat de historische roman zeer actueel is.

Roman verbluffend actueel

DE MARNE NIEUWS

Deze krant deed verslag van de boekpresentatie op 12 oktober in Ulrum.

Oproer afscheiding nagespeeld

ZELF EEN OORDEEL VELLEN?

Bestel het boek dan bij www.bol.com of de boekhandel in de buurt. Het kan natuurlijk ook bij Uitgeverij Passage.

 

 

Verleden herleeft tijdens boekpresentatie De Afscheiding

preentatie-ulrum

 12 oktober presenteerde Marcel de Jong zijn nieuwe roman De Afscheiding. Uiteraard gebeurde dat in de Catharinakerk in Ulrum. Onder inspirerende regievan de Stichting Ulrum 1834 speelden vijftig inwoners van het dorp de schermutselingen van 1834 na. Het verleden kwam volledig tot leven.

Deze roman over de kerkscheiding in 1834, veroorzaakt door Hendrik de Cock, vond plaats in de kerk waar de overheid de aanhangers van de afscheiding keihard aanpakte. Ruim 50 figuranten uit het dorp hadden zich in kledij van rond 1834 gestoken. Het werd een fantastische avond, waar de 250 bezoekers hun ogen uitkeken.

nd

Bart fotografeert maakte de foto’s. Daarop zie je hoe uitgever (en auteur) door soldaten de kerk ingeleid werden, hoe de spelers het verhaal van De Cock in Ulrum visualiseerden en hoe Koos Wiersma, burgemeester van De Marne, het eerste exemplaar in ontvangst nam.

 

boekpresentatie-0002

 

boekpresentatie-0003-1

 

boekpresentatie-0006

 

 

 

 

boekpresentatie-0007

 

 

afscheiding-presentatie-72dpi-004

boekpresentatie-0004-1

 

Literaire salon in Delft over roman De Afscheiding

omslag-leest

Op 18 oktober organiseert boekhandel De Omslag een literaire salon over mijn roman De Afscheiding. De literaire salon begint om 20.00 uur en vindt plaats in het Vermeercentrum in Delft. De kaarten van  zijn te bestellen via info@deomslagdelft.nl.

Meer lezen

Schoolstrijd begon in 1834

Vaak wordt gezegd dat de schoolstrijd begon aan het einde van de negentiende eeuw. Een vergissing. Al in 1834 begon de strijd voor gelijkstelling voor het bijzonder onderwijs. De eerste gereformeerde school werd in november 1834 in Smilde geopend. Ook dit beschrijf ik in mijn roman. Helaas was de school geen lang leven beschoren. Slechts vier dagen!

27503933_2118682698148590_1820412708843294117_o-1

 

Geen luxe lokalen. Of mooi lesmateriaal. De school bevond zich in een schuur, tussen een varkenshok een stal met een kalf, turf, plaggen en stro. De kinderen leerden aan twee tafels en acht banken lezen en spellen uit het #A.B.C.-boekje. De afbeelding van de Griekse filosoof Xenophon stond bij de letter X, een man wiens denken werd geleid door moraal, patriottisme en religie. De oudere kinderen hadden ‘De Goddelijke Waarheden’ van Hellenbroek voor zich liggen. In koor reciteerden ze de antwoorden op de vragen die de schoolmeester uit het catechisatieboekje voorlas.

schoolboekje-1834‘Is de Bijbel licht of donker?’
‘Licht, meester. Licht, in de dingen die voor de zaligheid nodig zijn.’
‘En welke psalm hoort daarbij?’
‘Psalm 119. Uw woord is als een lamp voor mijn voet, en een licht voor mijn pad.’
‘Is er van de Heilige Schrift niets verloren of vervalst?’
‘Nee, zij is nog net zo heel en zuiver als zij ooit is geweest.’

Reciteren. Nadenken was van minder belang.

Na vier dagen gesloten

De school werd al na vier dagen gesloten. Te ongezond vond de overheid. En illegaal. Openbaar onderwijs was bovendien de norm. De overheid moest niets hebben van scholen op gereformeerde grondslag. Daarover zei de Provinciaal schoolopziener Hofstede de Groot, ook hoogleraar in Groningen, het volgende:

‘We hebben niet voor niets openbaar onderwijs. Het is de enige plek waar kinderen van verschillende gezindten met elkaar omgaan. Daar leren ze elkaar kennen en respecteren als mensen. Zo kan het onderwijs bijdragen aan eensgezindheid en verdraagzaamheid. Door de gereformeerde scholen zal die tolerantie in een oogwenk verdwijnen. De zachtaardigheid van dit land zal ten prooi vallen aan godsdiensthaat.’

Ook deze schoolstrijd verwerk in mijn roman over de afscheiding. Verschijnt oktober bij Uitgeverij Passage.