Dagblad Trouw loopt mee met rondleiding De Afscheiding

Foto bericht Trouw

Marcel de Jong houdt dit voorjaar maandelijks een literaire wandeling in Ulrum rond zijn roman De Afscheiding. De eerste editie wandelde Karin Sitalsing van Trouw mee. Haar verslag is inmiddels in Trouw verschenen (klik op de afbeelding voor een  vergroting).

Het artikel is ook te lezen via de link: Op zoek naar de scheurmaker.

Zelf een keer meewandelen? Dat kan nog op 20 april, 25 mei, 13 juli en 17 augustus. Aanmelden via info@groningerkerken.nl.

Zie ook een eerder fotoverslag van de wandeling (waarin je ook de verslaggeefster in actie ziet).

De Afscheiding is te koop in de boekhandel en via de website van Uitgeverij Passage.

Activiteiten rondom roman De Afscheiding

Frouwe

Vrouwen belangrijk in roman De Afscheiding

Het thema van de Boekenweek 2019 is ‘Moeder de vrouw’. Ook in mijn roman De Afscheiding spelen twee vrouwen een belangrijke rol. Mijn hoofdpersonen De Cock en Dijkstra gingen de strijd aan met zowel het burgerlijk als kerkelijk gezag. Maar hun doorzettingsvermogen was in belangrijke mate gebouwd op de kracht van hun echtgenotes, respectievelijk Frouwe en Grietje (in mijn boek Anna). Lees hun fermheid en doortastendheid in de roman De Afscheiding.

Frouwe

Frouwe Venema
Een krachtige vrouw, serieus, standvastig. Zij was de steunpilaar van dominee De Cock, die steeds feller vervolgd werd door de kerkelijke en bestuurlijke elite. Helaas is er geen tekening of schilderij van de vrouw van Luitsen Dijkstra, maar ja, van een echtgenote van een turfsteker maakte je geen afbeeldingen. Zij was iemand, ik citeer de woorden van enkele grote leiders in de kerk van 1834: ‘die te stom was om te kunnen denken, te blind om te kunnen zien, te doof om te kunnen horen.” Maar ze moesten eens weten. Zij was juist een krachtige vrouw, meer belezen dan verschillende predikanten van destijds.

De pers is lovend over de roman
De pers is lovend over de roman. ‘Een intrigerend boek over een fundamentalistische vrijheidsstrijd.’ (Dagblad van het Noorden). ‘Een uitstekend leesbare historische roman waardoor je ontdekt waarom Nederland zoals we dat kennen is zoals het is.’ (Blad). ‘Een literair monument.’ (De Marne-Nieuws).

Ook lezen?
Bestel hem dan bij de boekhandel in de buurt. Of bij Uitgeverij Passage.


Zaterdag 20 april literaire rondleiding in Ulrum

Op zaterdag 20 april houd ik om 14.30 uur een literaire rondleiding in Ulrum, het dorp waar in 1834 het volk in opstand kwam tegen een liberale, rijke en verlichte elite. Tijdens de rondleiding en lezing in Ulrum gaat u terug naar 1834. U voelt dan hoe dapper De Cock en zijn aanhangers waren. En hoe belangrijk voor de Nederlandse geschiedenis. Aanmelden kan via: info@groningerkerken.nl.

Foto rondleiding 1

Wandeling
U maakt een wandeling door en rondom het prachtige dorp Ulrum. U krijgt uitleg over alle plekken die een rol hebben gespeeld tijdens de schermutselingen in Ulrum. Ook bezoeken we de werkkamer van De Cock.

Bezoek aan de Catharinakerk
U wordt rondgeleid in de prachtige romaans-gotische kerk uit 1255. Uiteraard hoort u ook de bijzondere verhalen over de strijd in de kerk. Waar hebben de militairen gestaan? Waar is gevochten? En als u wilt, mag u vanaf de preekstoel een van de meest omstreden preken uit 1834 lezen. Voelt u de woede in de woorden?

Lezing in gebouw Irene
Naast de kerk staat gebouw Irene. Hier houd ik een lezing over de afscheiding. U gaat begrijpen waarom de kerkstrijd in 1834 ook een emancipatiebeweging van de allerarmsten was .

Gesigneerde roman kopen
Aan het einde van de lezing kunt u een gesigneerd exemplaar van de roman De Afscheiding kopen. Pinnen is mogelijk.

Data, aanmelden en kosten

  • Zaterdag 20 april 2019 van 14.30 uur tot 17.00 uur.
  • Startpunt: gebouw Irene, Hendrik de Cockstraat 3, Ulrum.
  • Andere data (steeds op zaterdag 14.30 uur): 25 mei, 13 juli, 17 augustus

 Aanmelden

Aanmelden voor de wandeling en lezing kan via: info@groningerkerken.nl. Via de pagina rondleidingen kunt u reacties van eerdere deelnemers lezen.

 Kosten

  • Een rondleiding kost: € 15 (inclusief koffie, thee, drankjes en hapjes).
  • Donateurs van de Stichting Groninger Kerken betalen € 12,50.
  • De kosten van de rondleiding dient u vooraf te betalen via rekening: NL56 TRIO 0338 8527 19 – onder vermelding van ‘rondleiding Ulrum” en de datum.

Donderdag 25 april lezing in Bedum

Op donderdag 25 april houd ik een lezing over mijn roman De Afscheiding in het Trefcentrum in Bedum, Groningen. De lezing in het Trefcentrum aan de Prof. Mekelstraat 1 begint om 20.15 uur.

In de lezing leg ik uit waarom de kerkstrijd van 1834 ook een emancipatiebeweging van de allerarmsten was en een klassenstrijd tussen een rijke en liberale elite en een arm en gelovig volk.

Hierin volg ik de uitspraak van de socialiste en dichter Henriëtte Roland Holst die in 1902 over de Afscheiding in 1834 schreef: “De Afscheiding was niets minder dan een klassenstrijd waarin jonge plattelandsdominees leiding gaven aan het verzet van het eenvoudige volk tegen het aristocratische establishment. Het volk was onwetend, werd gediscrimineerd en gemarginaliseerd en leed onder economische deprivatie en uitbuiting door de Groninger Herenboeren.”

 

 

Enthousiasme tijdens rondleiding in Ulrum

Ulrum 1 - 7

Oktober vorig jaar verscheen de roman De Afscheiding van Marcel de Jong, een verrassend actuele weergave van de kerkstrijd in 1834. Naar aanleiding van dit boek organiseert schrijver Marcel de Jong in samenwerking met met de Stichting Oude Groningen Kerken en Uitgeverij Passage verschillende rondleidingen in het Noord-Groningse dorp Ulrum, waar de strijd vooral plaatsvond. De eerste rondleiding was een groot succes.

Foto rondleiding 1

Startend bij de kerk van Ulrum vertelt Marcel de Jong uitgebreid over de achtergronden bij zijn roman. Verrassend veel is er in het dorp ook nog van te zien. In zijn roman kiest Marcel ervoor om de ontwikkelingen in die tijd met name vanuit sociologisch perspectief te vertellen: hij ziet deze kerkstrijd als een emancipatiestrijd van de arme bevolking. Ook beschouwt hij de strijd als een conflict tussen een rijke en liberale elite en een gelovig en zeer arm volk.

 

De tocht voert langs en door de kerk waar Hendrik de Cock predikte, langs enkele opvallende panden in het dorp, langs de inmiddels afgebroken Asingaborg (daar is nu een park), langs de trekvaart (destijds de belangrijkste verbinding met de rest van de wereld) en langs de pastorie waar De Cock woonde (het witte huis). Ook zie je het graf van Jantje, de dochter van Hendrik de Cock, en Maarten Douwe Teenstra, een van de grootste tegenstanders van De Cock.

Ulrum 1 - 7

 

De deelnemers prezen het verteltalent van Marcel de Jong en hebben zich bij de ruim twee uur durende wandeling geen minuut verveeld.

Volgende wandelingen

De volgende wandelingen zijn op 16 maart, 20 april, 25 mei, 13 juli en 17 augustus. Meer informatie is te vinden via de link:

literaire wandeling Ulrum.

 

Ulrum 1 - 8 Ulrum 1 - 9 Ulrum 1 - 10 Ulrum 1 - 11 Ulrum 1 - 12 Ulrum 1 - 13 Ulrum 1 - 14 Ulrum 1 - 15 Ulrum 1 -3

 

Rondleidingen en lezing in Ulrum

Ulrum 1 - 7

Met een roman terug in de tijd

In 2018 verscheen de roman De Afscheiding van Marcel de Jong. Het is een meeslepend verhaal over de kerkstrijd in 1834 die totaal uit de hand liep. Een bizarre geschiedenis over de strijd tussen een strenggelovig volk en een liberale elite. Een strijd tussen arm en rijk, tussen kerk en staat. Maar het verhaal gaat ook over nu. Het laat je nadenken over de vrijheid van meningsuiting, godsdienst en onderwijs.

Tijdens de rondleiding en lezing in Ulrum gaat u terug naar 1834. U voelt dan hoe dapper De Cock en zijn aanhangers waren. En hoe belangrijk voor de Nederlandse geschiedenis.

Foto rondleiding 1
Programma

Het programma duurt 2,5 uur. Het bestaat uit drie onderdelen: een afscheidingswandeling door Ulrum, een rondleiding in de Catharinakerk en een lezing in gebouw Irene. Bovendien krijgt u een gesigneerd exemplaar van de roman De Afscheiding.

Wandeling

U maakt onder leiding van schrijver en journalist Marcel de Jong een wandeling door en rondom het prachtige dorp Ulrum. U krijgt uitleg over alle plekken die een rol hebben gespeeld tijdens de schermutselingen in Ulrum.

Bezoek aan de Catharinakerk

De bizarre kerkstrijd begon in de Catharinakerk. U wordt rondgeleid in de prachtige romaans-gotische kerk uit 1255. Uiteraard hoort u ook de bijzondere verhalen over de strijd in de kerk. Waar hebben de militairen gestaan? Waar is gevochten? En als u wilt, mag u vanaf de preekstoel een van de meest omstreden preken uit 1834 lezen. Voelt u de woede in de woorden?

Lezing in gebouw Irene

Naast de kerk staat gebouw Irene, een pand dat op een minikerk lijkt. Hier krijgt u iets te drinken en lekkere taart. Daarna volgt een lezing over de afscheiding. U gaat begrijpen waarom de kerkstrijd in 1834 ook een emancipatiebeweging van de allerarmsten was en een strijd tussen een liberale elite en een gelovig en arm volk. Ook beseft u hoe belangrijk de kerkstrijd was voor onze moderne grondwet.

Met de roman De Afscheiding naar huis

Aan het einde van de lezing krijgt u een gesigneerd exemplaar van de roman De Afscheiding. De pers is lovend over de roman. ‘Een intrigerend boek over een fundamentalistische vrijheidsstrijd.’ (Dagblad van het Noorden). ‘Een uitstekend leesbare historische roman waardoor je ontdekt waarom Nederland zoals we dat kennen is zoals het is.’ (Blad). ‘Een literair monument.’ (De Marne-Nieuws).

Reacties bezoekers boekpresentatie en lezingen

  • “Prachtige vertelling.”
  • “Was bijzondere ervaring. Enthousiaste en kundige presentator van zijn boek.”
  • “Ulrum is voor mij nooit meer hetzelfde.”
  • “Boeiend!”
  • “Aanstekelijk, het enthousiasme van de schrijver.”
  • “Blij dat ik geweest ben.”
  • “Heb een veel beter begrip gekregen van de achtergronden van de kerkstrijd.”
  • “Een aanrader!”

Data, aanmelden en kosten

  • Eerste rondleiding: zaterdag 16 maart 2019 van 14.30 uur tot 17.00 uur.
  • Startpunt: gebouw Irene, Hendrik de Cockstraat 3, Ulrum.
  • Andere data (steeds op zaterdag 14.30 uur):  20 april, 25 mei, 13 juli, 17 augustus

Aanmelden

Aanmelden voor de wandeling en lezing kan via: info@groningerkerken.nl.

Kosten

  • Een rondleiding kost: € 15.
  • Donateurs van de Stichting Groninger Kerken krijgen korting en betalen € 12,50.
  • Na afloop is het boek te koop en signeert de auteur. Pinnen is mogelijk.
  • De kosten dient u vooraf te betalen via rekening: NL56 TRIO 0338 8527 19 – onder vermelding van ‘rondleiding Ulrum” en de datum.

Veel persaandacht voor De Afscheiding

De media besteden veel aandacht aan de roman De Afscheiding. Hieronder staan een aantal links naar artikelen over de achtergrond van het boek en de schrijver. Alle artikelen laten zien dat de kerkstrijd van dominee Hendrik De Cock in 1834 ook een klassenstrijd was, een emancipatiebeweging van de allerarmsten. Ook wordt duidelijk dat De Cock en zijn aanhangers aan de wieg van het moderne Nederland stonden. De liberaal Thorbecke raakte geïnspireerd door hun strijd voor een eigen geloof. Mede daardoor nam hij de vrijheid van meningsuiting, godsdienst en onderwijs onvoorwaardelijk op in de grondwet van 1848.

RTV NOORD

RTV Noord wijdde twee artikelen aan de roman. Deze omroep noemt De Cock zelfs ‘De held van de ‘gewone mensen’. Klik hier voor het artikel:

Groningen rouwt om Hendrik de Cock

‘Haatprediker’ Hendrik de Cock

Op 11 november werd het programma De Noordmannen aan de roman en afscheiding besteed. Een vol uur live radio.

Een kerkstrijd die vooral een sociale strijd was

En de omroep deed zelfs live verslag van de boekpresentatie (zie begin uitzending en daarna vanaf minuut 18)

Verslag boekpresentatie De Afscheiding

DAGBLAD VAN HET NOORDEN

Deze krant wijdde een paginavullend artikel aan de geschiedenis van de afscheidingsstrijd. Dit artikel is niet digitaal beschikbaar, maar wel als afbeelding.

dvhn-artikel

 

ALGEMEEN DAGBLAD

Deze krant benadrukt dat de kerkstrijd vooral een strijd tussen de liberale elite en het orthodoxe volk was.

Een strijd tussen elite en volk

NEDERLANDS DAGBLAD

Deze krant deed verslag van de boekpresentatie op 12 oktober in Ulrum.

Soldaten terug in Ulrum.

DELFTSE POST

Deze krant laat zien dat de historische roman zeer actueel is.

Roman verbluffend actueel

DE MARNE NIEUWS

Deze krant deed verslag van de boekpresentatie op 12 oktober in Ulrum.

Oproer afscheiding nagespeeld

ZELF EEN OORDEEL VELLEN?

Bestel het boek dan bij www.bol.com of de boekhandel in de buurt. Het kan natuurlijk ook bij Uitgeverij Passage.

 

 

Positieve recensies roman De Afscheiding in de media

De eerste recensies van de roman De Afscheiding zijn inmiddels verschenen. Ze zijn allemaal lovend en positief: ‘Een intrigerend boek over een fundamentalistische vrijheidsstrijd.’  (Dagblad van het Noorden). ‘Een uitstekend leesbare historische roman waardoor je ontdekt waarom Nederland zoals we dat kennen is zoals het is.’ (Blad). ‘Een literair monument.’ (De Marne-Nieuws).

Dagblad van het Noorden: intrigerende roman

dagblad-van-het-noorden

 

Bibliotheken Nederland: boek sleept je als lezer mee

Bibliotheken NBD Biblion

Kerkbode Noord-Nederland: kritisch over vermenging feit en fictie

Harm Veldman, biograaf van dominee De Cock vindt dat het boek feit en fictie te veel door elkaar haalt. En de kerkstrijd ook een sociale strijd? Hij vindt het onzin. Aan de lezer om te oordelen.

Kerkbode

 

 

 

De Marne-Nieuws: literair monument 

In de boekenbijlage van De Marne Nieuws wordt het boek een literair monument genoemd.

Blad – Magazine voor literatuur: Uitstekend leesbaar

46451837_1983248385044686_1011691250358681600_o

Zelf een oordeel vellen?
Bestel het boek dan via de boekhandel in je buurt, www.bol.com of  Uitgeverij Passage.

 

Verleden herleeft tijdens boekpresentatie De Afscheiding

preentatie-ulrum

 12 oktober presenteerde Marcel de Jong zijn nieuwe roman De Afscheiding. Uiteraard gebeurde dat in de Catharinakerk in Ulrum. Onder inspirerende regievan de Stichting Ulrum 1834 speelden vijftig inwoners van het dorp de schermutselingen van 1834 na. Het verleden kwam volledig tot leven.

Deze roman over de kerkscheiding in 1834, veroorzaakt door Hendrik de Cock, vond plaats in de kerk waar de overheid de aanhangers van de afscheiding keihard aanpakte. Ruim 50 figuranten uit het dorp hadden zich in kledij van rond 1834 gestoken. Het werd een fantastische avond, waar de 250 bezoekers hun ogen uitkeken.

nd

Bart fotografeert maakte de foto’s. Daarop zie je hoe uitgever (en auteur) door soldaten de kerk ingeleid werden, hoe de spelers het verhaal van De Cock in Ulrum visualiseerden en hoe Koos Wiersma, burgemeester van De Marne, het eerste exemplaar in ontvangst nam.

 

boekpresentatie-0002

 

boekpresentatie-0003-1

 

boekpresentatie-0006

 

 

 

 

boekpresentatie-0007

 

 

afscheiding-presentatie-72dpi-004

boekpresentatie-0004-1

 

Schoolstrijd begon in 1834

Vaak wordt gezegd dat de schoolstrijd begon aan het einde van de negentiende eeuw. Een vergissing. Al in 1834 begon de strijd voor gelijkstelling voor het bijzonder onderwijs. De eerste gereformeerde school werd in november 1834 in Smilde geopend. Ook dit beschrijf ik in mijn roman. Helaas was de school geen lang leven beschoren. Slechts vier dagen!

27503933_2118682698148590_1820412708843294117_o-1

 

Geen luxe lokalen. Of mooi lesmateriaal. De school bevond zich in een schuur, tussen een varkenshok een stal met een kalf, turf, plaggen en stro. De kinderen leerden aan twee tafels en acht banken lezen en spellen uit het #A.B.C.-boekje. De afbeelding van de Griekse filosoof Xenophon stond bij de letter X, een man wiens denken werd geleid door moraal, patriottisme en religie. De oudere kinderen hadden ‘De Goddelijke Waarheden’ van Hellenbroek voor zich liggen. In koor reciteerden ze de antwoorden op de vragen die de schoolmeester uit het catechisatieboekje voorlas.

schoolboekje-1834‘Is de Bijbel licht of donker?’
‘Licht, meester. Licht, in de dingen die voor de zaligheid nodig zijn.’
‘En welke psalm hoort daarbij?’
‘Psalm 119. Uw woord is als een lamp voor mijn voet, en een licht voor mijn pad.’
‘Is er van de Heilige Schrift niets verloren of vervalst?’
‘Nee, zij is nog net zo heel en zuiver als zij ooit is geweest.’

Reciteren. Nadenken was van minder belang.

Na vier dagen gesloten

De school werd al na vier dagen gesloten. Te ongezond vond de overheid. En illegaal. Openbaar onderwijs was bovendien de norm. De overheid moest niets hebben van scholen op gereformeerde grondslag. Daarover zei de Provinciaal schoolopziener Hofstede de Groot, ook hoogleraar in Groningen, het volgende:

‘We hebben niet voor niets openbaar onderwijs. Het is de enige plek waar kinderen van verschillende gezindten met elkaar omgaan. Daar leren ze elkaar kennen en respecteren als mensen. Zo kan het onderwijs bijdragen aan eensgezindheid en verdraagzaamheid. Door de gereformeerde scholen zal die tolerantie in een oogwenk verdwijnen. De zachtaardigheid van dit land zal ten prooi vallen aan godsdiensthaat.’

Ook deze schoolstrijd verwerk in mijn roman over de afscheiding. Verschijnt oktober bij Uitgeverij Passage.

 

Brief aan Koning Willem I

Eind 1833 schreef dominee Hendrik de Cock een brief aan Koning Willem I. Zijn doel: godsdienstvrijheid en vrijheid van meningsuiting. Uiteindelijk werden Thorbecke en Koning Willem II beïnvloed door het doorzettingsvermogen van De Cock. Vrijheid van meningsuiting en godsdienst staat nu in de grondwet. Hoewel? Mag je eigenlijk wel alles zeggen? Hieronder de brief die De Cock aan Koning Willem I schreef. Uiteraard iets aangepast aan het taalgebruik van nu. Een bizarre brief. Met een toon die nu echt niet zou kunnen…

Sire!

Reeds is sprake van onderdrukking en vervolging van de Gereformeerde Kerk en de leer waar uw voorvaderen voor hebben gestreden. Alle gelovigen hebben hun ogen op God en U gericht, om de wet te handhaven en de ware leer en volgelingen van Jezus te behoeden tegen alle onrecht en overlast.

18491425_1760390803977783_2882054542543498555_oDe smaad en verguizingen zijn begonnen nadat ik de Dordtse Artikelen heb uitgegeven met als doel het beschermen van de leer die uw voorouders met hun goed en bloed hebben gekocht. Deze laster steeg ten top nadat Brouwer en Reddingius in hun boeken op de schandelijkste wijze Gods ware kerk en gemeente aanvielen. Ik heb de valse leer van beide heren ontrafeld in mijn ‘Verdediging van het ware gereformeerde geloof’. De wereldse overheid heeft mij om dit boek op listige wijze aangevallen. Vier commiezen hebben mij beschuldigd dat ik deze boeken onwettig heb uitgegeven en proces-verbaal opgemaakt, lachend om mijn waarschuwing dat ik Uwe Majesteit zou informeren over hun onredelijk gedrag. Maar Sire! Wat moet er worden van de goede burgers en de arme gemeente van de Heer als U zulke zoekers van het onrecht niet berecht? God, die een Heer der Heeren is en een Koning der Koningen, zal die onrechtvaardigheid zeker wreken.

De twee voornaamste aanstichters van de onrechtmatige behandeling die mij ten deel is gevallen, zijn twee Rooms-Katholieke commiezen uit Hornhuizen – mannen die zelf de wet overtreden! Een van die roomse commiezen houdt zich bezig met boekbinden zonder daar vooraf patent te hebben aangevraagd. De ander heeft een meid voor wie hij geen belasting betaalt. De twee commiezen uit Zoutkamp en de inspecteur uit Leens zetten hun beschuldigingen door, ook al maakte ik duidelijk dat ze niet waren aangesteld om Gods gemeente te onderdrukken, te plagen en te kwellen. Uwe Majesteit, bescherm mij en mijn volgelingen tegen deze onredelijke handelswijze en verderfelijke mensen!

Vanuit de kerk ben ik nog onbarmhartiger aangevallen. Tegen alle recht en reden ben ik zonder verhoor veroordeeld tot een schorsing van drie maanden. Ondanks mijn protest is het vonnis onmiddellijk uitgevoerd. De Heere Jezus mocht zich in de zaal van Cajafas verweren, Paulus mocht zich nog verdedigen voor Festus en Agrippa, Luther werd toegelaten in Worms om voor zijn zaak te pleiten, maar deze mogelijkheid is mij geweigerd. Ik ontving het vonnis ’s avonds per post. De brief waarin ik protest aantekende is door een diaken op zaterdag naar Onderdendam gebracht, met gevaar voor eigen leven, omdat de wegen hier en daar overstroomd waren. Helaas was dit protest vruchteloos. De schorsing bleef gehandhaafd.

Als de leden van mijn gemeente dezelfde geest hadden als deze gewelddadige vervolgers en hun aanhang, was hier zeker opstand uitgebroken. Maar het is rustig gebleven dankzij de Goddelijke genade, die zijn volk lijdzaamheid gegeven heeft en de redelijkheid om via Uwe Majesteit bescherming te zoeken. Deze gemeente, die bloeit door de ijver die God mij de afgelopen vier jaar gegeven heeft, roept Uwe Majesteit hulp en vertroosting in.

De kudde van de Heer wordt hier uit elkaar gerukt. De leden van onze gemeente laten tranen over die verbreking van Sion. Sire! In het barbaarse vonnis van de kerk en de gepubliceerde beledigingen aan ons adres, kunt u zien dat onze enige misdaad is dat we het ware geloof trouw zijn. Uwe Majesteit ziet dus zonneklaar dat de hevigste en meest bittere vijanden van God mij niets ten laste kunnen leggen. Ik handhaaf en verdedig niets anders dan de leer van onze vaderen, door goed en bloed gekocht, tegen alle vijanden, hoog en laag, geleerd en ongeleerd. Daarbij handel ik altijd naar het woord van God: “strijdt voor het geloof, eenmaal den heilige overgeleverd”.

De gelovigen wensen niets anders dan onze ware gereformeerde leer, waarin we alleen God tot op het hoogste verheerlijken en mensen tot op het diepste vernederen. Daartoe Sire! roept ook het vergoten bloed van uw voorvaderen op, vooral van Willem van Oranje.

Namens alle arme en door de wereld verachte en onderdrukte gelovigen roep ik daarom Uw bescherming in. Wij vragen niets anders dan de vrijheid van geweten en recht tegen alle onrechtmatige onderdrukkers van de ware kerk. Degenen die varen naar Gods woord zullen de vrede van Jeruzalem bereiken, zoals psalm 122 beschrijft. Maar zij zullen beschaamd worden als zij tegen Hem in opstand komen.

Deze ootmoedige en dringende bede van de kerkenraad van de verdrukte gemeente van Ulrum schrijf ik in naam van vele gelovigen.

H. De Cock